DẤU LẠ CHO MỘT THẾ HỆ TÌM KIẾM THIÊN CHÚA
CƠN ĐÓI “ĐIỀM LẠ” GIỮA THỜI ĐẠI SỐ
Kính thưa cộng đoàn dân Chúa,
Chúng ta đang sống trong một thế giới khao khát những điều phi thường. Con người hôm nay dễ bị thu hút bởi những hiện tượng giật gân, những tin tức lạ lùng trên mạng xã hội, hay những lời tiên tri bí ẩn. Tâm lý này không mới, nó đã từng xuất hiện thời Chúa Giêsu khi dân chúng tụ họp đông đảo chỉ để xin Ngài một “điềm lạ” từ trời.
Đáp lại sự tò mò đó, Chúa Giêsu đưa ra một lời tuyên bố đầy thách đố: “Sẽ không ban điềm lạ nào ngoài điềm lạ ông Giona”. Qua đó, Ngài mời gọi chúng ta vượt qua cái nhìn hiếu kỳ bên ngoài để bước vào một cuộc biến đổi nội tâm sâu sắc. Điềm lạ vĩ đại nhất không nằm ở những hiện tượng siêu nhiên, mà nằm ở phép lạ của một lòng người biết sám hối.
GIONA – DẤU CHỈ CỦA SỰ SỐNG VÀ LỜI CẢNH BÁO
Tại sao lại là “điềm lạ Giona”? Chúa Giêsu dùng hình ảnh này với hai ý nghĩa then chốt:
- Dấu chỉ về sự Phục sinh: Như Giona ở trong bụng cá ba ngày rồi bước ra để đi giảng thuyết, Chúa Giêsu cũng sẽ đi qua cái chết và trỗi dậy sau ba ngày. Ngài chính là “Điềm Lạ” sống động của tình yêu Thiên Chúa dành cho nhân loại.
- Dấu chỉ về sự lắng nghe: Dân thành Ninivê vốn là dân ngoại, tội lỗi ngập đầu, nhưng họ chỉ cần nghe lời giảng của một ngôn sứ xa lạ là Giona mà đã lập tức thay đổi. Trong khi đó, dân Do Thái có chính Con Thiên Chúa – Đấng cao trọng hơn Giona – đang ở giữa họ, nhưng trái tim họ vẫn đóng kín.
PHÉP LẠ CỦA SỰ THAY ĐỔI TẬN CĂN
Sứ điệp Tin Mừng trở nên vô cùng sống động khi đặt cạnh Bài đọc I (Gn 3, 1-10). Chúng ta thấy một hình ảnh sám hối “vô tiền khoáng hậu”: Cả thành Ninivê, từ vua quan đến dân đen, và kinh ngạc hơn là đến cả súc vật cũng tham gia vào cuộc hoán cải.
Sự liên kết ở đây thật sâu sắc: Điềm lạ thực sự của câu chuyện Giona không phải là việc ông thoát chết khỏi bụng cá, mà là cuộc cách mạng trắng tại Ninivê. Mùa Chay mời gọi chúng ta đừng mất công tìm kiếm những phép lạ ở đâu xa, nhưng hãy nhìn vào “điềm lạ Ninivê” trong chính đời mình: đó là khi chúng ta dám buông bỏ cái ác, dám thay đổi lối sống để trở về với Chúa.
ĂN CHAY KIỂU NINIVÊ – KHÔNG CHỈ LÀ CÁI BỤNG ĐÓI
Thưa cộng đoàn, nhìn vào cách dân Ninivê sám hối, chúng ta học được ý nghĩa đích thực của việc ăn chay trong Mùa Chay. Họ không ăn chay một cách hình thức.
- Ăn chay từ người đứng đầu: Vua Ninivê rời khỏi ngai vàng, cởi áo cẩm bào để mặc áo bao cát. Đây là sự từ bỏ quyền lực và tự ái.
- Ăn chay là sự liên đới: Ngay cả súc vật cũng không được ăn uống. Điều này nói lên một sự quyết tâm tập thể, một bầu khí sám hối bao trùm mọi ngóc ngách cuộc sống.
- Ăn chay đi đôi với hoán cải: Quan trọng nhất, vua truyền lệnh: “Mỗi người phải bỏ đường gian ác và những hành vi bạo lực của mình”.
Việc ăn chay của họ không nhằm mục đích “biểu diễn” cho Chúa xem, nhưng là một phương thế để làm chủ bản năng, tạo ra một sự thinh lặng nội tâm để nghe tiếng Chúa và can đảm sửa đổi hành vi. Nếu chúng ta nhịn thịt mà vẫn “ăn tươi nuốt sống” anh em bằng những lời chỉ trích, hay nhịn ăn mà vẫn giữ lòng tham lam, bạo lực, thì việc ăn chay đó chưa đạt tới tầm vóc của dân Ninivê.
ĐẤNG CAO TRỌNG HƠN ĐANG Ở ĐÂY
Chúa Giêsu nhắc đến Nữ hoàng Phương Nam đã lặn lội từ tận cùng trái đất để nghe sự khôn ngoan của Salômôn. Ngày hôm nay, chúng ta không cần phải đi đâu xa. Đấng cao trọng hơn Salômôn, Đấng quyền năng hơn Giona đang hiện diện nơi bàn tiệc Lời Chúa và Thánh Thể hằng ngày.
Nguy cơ lớn nhất của chúng ta là sự “chai lì đức tin” do quá quen thuộc. Chúng ta có Chúa trong nhà thờ, có Kinh Thánh trong tay, nhưng đôi khi chúng ta lại nhạy bén với những tin đồn thế gian hơn là lời giáo huấn của Chúa. Mùa Chay là lúc chúng ta phải trở nên “người ngoại giáo” như dân Ninivê: biết ngỡ ngàng, biết sợ hãi trước tội lỗi và biết khao khát sự thánh thiện của Chúa.
SUY TƯ CỦA GIÁO HỘI: HOÁN CẢI LÀ MỘT CUỘC TÁI SINH
Đức Thánh Cha Phanxicô luôn nhắc nhở: “Hoán cải không phải là một sự trang điểm cho vẻ bề ngoài, mà là một sự thay đổi tận căn lối suy nghĩ”. Giáo hội mời gọi chúng ta nhìn vào gương dân Ninivê để thấy rằng: Thiên Chúa luôn chờ đợi một khe hở của lòng sám hối để tuôn đổ lòng thương xót. Khi dân Ninivê thay đổi đường lối của họ, Thiên Chúa cũng “đổi ý” không giáng phạt. Điều đó cho thấy tự do của con người có sức mạnh lay động cả trái tim Thiên Chúa.
HƯỚNG SUY TƯ SỐNG HẰNG NGÀY
- Thực hành “ăn chay Ninivê”: Hôm nay, bên cạnh việc giữ chay theo quy định, hãy chọn bỏ một hành vi “gian ác” cụ thể: một thói quen hay nóng giận, một sự gian dối trong công việc, hay một sự ích kỷ trong gia đình. Đó mới là áo bao cát đích thực của linh hồn.
- Trân trọng điềm lạ của ơn thánh: Hãy dành 5 phút tĩnh lặng cuối ngày để nhận ra những “phép lạ thầm lặng” Chúa đã làm cho bạn hôm nay. Đừng đòi điềm lạ từ trời, hãy cảm tạ điềm lạ của tình yêu Chúa đang bao phủ đời bạn.
LỜI KẾT
Lạy Chúa Giêsu, Chúa chính là điềm lạ vĩ đại nhất của tình yêu Chúa Cha. Xin cho chúng con trong Mùa Chay này biết học gương dân thành Ninivê: không đợi phép lạ mới tin, nhưng biết nghe tiếng Chúa gọi mời để can đảm thay đổi đời sống. Xin cho việc ăn chay và hy sinh của chúng con trong những ngày này giúp chúng con thực sự xa lánh đường gian ác, để được cùng Chúa bước vào đời sống mới Phục Sinh. Amen.